FONDS VRIENDEN van de ONZE-LIEVE-VROUW-ter-ZAVELKERK

De kerk van Onze-Lieve Vrouw ter Zavel is een parel van de gothiek in het hart van Brussel. De omliggende wijk “De Zavel” is gerenommeerd voor zijn antiekhandelaars en chocolademakers. . De kerk is 365 dagen per jaar geopend en ontvangt elk jaar (gratis) 500.000 bezoekers. Men kan de kerk ook virtueel bezoeken :

virtueel bezoek

Fonds

Het Fonds van de Vrienden dat thans deel uitmaakt van de Koning Boudewijnstichting werd opgericht om fondsen te werven om het uitzonderlijk kunstpatrimonium van de kerk aan de Zavel te behoeden en te verfraaien ten behoeve van de zeer talrijke bezoekers.

Lees meer

Projecten

Talrijke projecten werden reeds verwezenlijkt dank zij de vrijgevigheid van de vrienden van het Fonds. Andere projecten zijn lopend, anderen zijn nog in aanloop. Door aan te klikken vindt u de beschrijving en illustraties

Lees meer

Steun

Daar de kerkfabriek geen enkele bezit heeft en dus geen eigen inkomen kunnen enkel mecenaat en subsidies het verwezenlijken van projecten mogelijk maken. Elke gift, zelfs beperkt, wordt met veel dankbaarheid ontvangen.

Lees meer

Kort na 1300 ontvangt de grote gilde van de kruisboogschutters een stuk grond op een zavelachtige heuvel buiten de stadsmuren om er een houten kapel te bouwen ter ere van de Heilige Maria.

In 1348 merkt een godsvruchtige vrouw in Antwerpen dat een Onze Lieve Vrouwbeeld verwaarloosd is. Tijdens een visie krijgt zij de opdracht het beeld naar Brussel over te brengen. Een mysterieuze kracht maakt dat men haar niet kan tegenhouden en per boot, zonder gehesen zeilen, bereikt zij via de Schelde en de Zenne Brussel.

Daar Hertog Jan III van Brabanthaar op. Het miraculeus beeld wordt toevertrouwd aan de kapel van de kruisboogschutters. De toevloed van pelgrims maakt dat zij weldra vanaf 1400 een kerk bouwen, diegene die men thans kent. De bouw neemt meer dan een eeuw in beslag. Het is een prachtig voorbeeld van flamboyante gotiek.

TijdensXIXede eeuw verwijdert men de huizen die tegen de kerk waren aangebouwd en geeft men haar het huidig uitzicht.

Sedert eeuwen draagt men elk jaar het beeld in processie rond de kerk (Ommegang). Dit is de oorsprong van de Ommegang, de prestigieuze historische stoet die thans nog elk jaar van de kerk aan Zavel naar de Grote Markt optrekt. Het is de weergave van de ontvangst door de Brusselse magistraten van Keizer Karel en zijn zoon Filips die de processie bijwoonden. De twee Sermenten van kuisboogschutters spelen een sleutelrol in deze optocht. Beide Sermenten van kruisboogschutters dragen ook elk jaar ter gelegenheid van het feest van O.L.H. Hemelvaart een plechtige Mis op in de kerk.

Eeuwenlang ontving deze kerk een niet aflatende steun van families die een belangrijke rol vervulden in onze geschiedenis: de Habsburgers, Thurn en Taxis, Arenberg. Men vindt vele sporen van deze vrijgevigheid. De Habsburgers schonken prachtige glasramen, helaas vernietigd tijdens een orkaan.

De Thurn und Taxis die rechtover de kerk woonden en het monopolie hadden van de internationale post sedert 1516 bouwden twee kapellen in barokstijl in de kerk. De Sint Ursulakapel volledig in zwart marmer en opgelucht door prachtige Carrara marmeren beelden van de grootste beeldhouwers uit deze tijd diende als rouwkapel.

Het beeld van Caritas, tijdens de Franse revolutie gestolen werd dank zij de Koning Boudewijnstichting opgekocht tijdens een openbare veiling. Men wacht op de restauratie van de kapel om het beeld haar originele plaats terug te geven.

In de XIXe eeuw schonken de Hertogen van Arenberg de glasramen van het koor. Dit voorbeeld werd opgevolgd door de talrijke families die toen in de nabijgelegen straten woonden: Merode, Lannoy, Cornet, Wittouck, Ursel… Het zijn deze glasramen van de XIXe et XXe eeuw die de faam maken van de kerk.

Talrijke beroemde figuren zijn geassocieerd met de kerk zoals:

  • Maria van Hongarije die er gedoopt werd;
  • De graven Lamoraal van Egmont en Filips van Horne, beiden parochianen, die op de Grote Markt in 1568 onthoofd werden.
  • Voltaire maakte er ruzie tijdens een Mis met Jean-Baptiste Rousseau bijgenaamd “le Grand Rousseau”;
  • Paul Claudel ambassadeur te Brussel kwam er elke dag bidden.

De kerk aan de Zavel heeft ook een eeuwenoude muzikale traditie: Pietro Antonio Fiocco was er muziekmeester vooraleer directeur te worden van De Munt. Werken van de toondichters Tinel en Gevaert zijn daar voor het eerst uitgevoerd. Vandaag onderhoudt de kerk deze traditie met drie vast benoemde organisten en beroemde zangeressen die de kerkdiensten opluisteren of er concerten geven.

De kerk bezit tal van prachtige beeldhouwwerkenvan de hand van Grupello, Duquesnoy, Van Beveren, van Delen,… en schilderijen van Michiel Coxcie, Abraham Janssen,…. Het koor is versierd met wandschilderijen en zwikken van het begin van de XVe eeuw, net een middeleeuws stripverhaal.